Ενα όραμα για μία Νέα Κωνσταντινούπολη για την επιβίωση του Πατριαρχείου

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαίος. Φωτογραφία αρχείου: Οικουμενικό Πατριαρχείο/Νίκος Μαγγίνας.

Ανάλυση.

Για το θέμα της επιβίωσης του Οικουμενικού Πατριαρχείου και για το όραμα μιας Νέας Κωνσταντινούπολης με μία δεύτερη έδρα στις Ηνωμένες Πολιτείες, η οποία είναι η μεγαλύτερη και καλύτερη αυτοκρατορία του σύγχρονου κόσμου, είχα γράψει πριν από πολλά χρόνια.

Επανέρχομαι σήμερα διότι οι καιροί μας βοούν κι ο Πλάστης και Θεός μας έδωσε νουν και διάνοια για να μπορούμε να διανύουμε τον χρόνο και να προηγούμαστε από την ιστορία και τις επερχόμενες εξελίξεις, διότι αν παραμένουμε στάσιμοι μεμψιμοιρώντας και ζώντας με τα περασμένα μεγαλεία και διηγώντας τα να κλαίμε, πολύ φοβάμαι πως θα μας προσπεράσει η ιστορία και θα μας αφήσει πίσω. Οι σημερινές διαμορφούμενες γεωπολιτικές και εκκλησιαστικές συνθήκες, δεν θα πρέπει να μας αφήνουν περιθώρια εφησυχασμού, αλλά να τολμούμε να οραματιζόμαστε το αύριο και το μέλλον.

Είναι πικρή αλήθεια και πραγματικότητα πως στην Κωνσταντινούπολη ανθρωπίνως ομιλούντες βρισκόμαστε «μικρόν προ του τέλους», αφού η συρρίκνωση της Ομογένειας εκεί είναι εφιαλτική, ενώ η λειψανδρία στο Οικουμενικό Πατριαρχείο εμφανής διά γυμνού οφθαλμού.

Κατανοούμε πλήρως την βασανιστική αγωνία του σημερινού Πατριάρχη Βαρθολομαίου για την επιβίωση και το μέλλον του Πατριαρχείου. Το έχουμε πει κι άλλες φορές πως ο Βαρθολομαίος είναι πράγματι ανήρ πολλών χαρισμάτων και δωρεών άνωθεν. Αυτό δεν σημαίνει πως είναι αλάνθαστος, κι αυτό φαίνεται για άλλη μία φορά με την ολιγωρία που δείχνει για την κατ’ άμφω φτωχημένη Αρχιεπισκοπή Αμερικής και τον αποτυχόντα Αρχιεπίσκοπο Δημήτριο. Από την άλλη μεριά κατανοούμε τη δυσχερή του θέση.

Μέσα στη βάσανο της αγωνίας του για τη βιολογική ανανέωση του Πατριαρχείου και το πολύ λεπτό και σοβαρό θέμα της διαδοχής στην Πατριαρχία, το οποίο πιστεύω ότι τον απασχολεί και πρέπει να τον απασχολεί διότι γνωρίζει ότι ουδείς μόνιμος επί της Γης, νομίζω, ότι έγκειται και η κίνησή του πριν από μερικά χρόνια προς την τουρκική κυβέρνηση να δοθεί τουρκική υπηκοότητα στους ιεράρχες του εξωτερικού και ήδη δόθηκε σε τριάντα πέντε αν δεν λανθάνω.

Είμαι της γνώμης πως θα ήταν ασυγκρίτως καλύτερα αντί να ζητηθεί από τον Ταγίπ Ερντογάν η παροχή της τουρκικής υπηκοότητας σε ιεράρχες του Θρόνου εκ του εξωτερικού με προεδρική απόφαση ή έστω με απόφαση του υπουργικού συμβουλίου, η οποία μπορεί εύκολα να ανατραπεί από έναν άλλο Πρόεδρο ή ένα άλλο υπουργικό συμβούλιο, να γινόταν μία συνταγματική κατοχύρωση, η οποία να διαλάμβανε την πρόβλεψη όπως όλοι οι ιεράρχες της Ορθόδοξης Εκκλησίας ή έστω της λεγόμενης Ελληνόφωνης Ορθοδοξίας να είναι υποψήφιοι για τον Πατριαρχικό Θρόνο και να μπορούν όλοι οι ιεράρχες εντός και εκτός Τουρκίας να ψηφίζουν κι σ’ όποιον εκλέγεται να δίνεται η τουρκική υπηκοότητα. Αλλωστε υπάρχει και το προηγούμενο του Αθηναγόρα, ο οποίος εκλέχτηκε Οικουμενικός Πατριάρχης από Αρχιεπίσκοπος Αμερικής, μετέβη στην Κωνσταντινούπολη με το αεροσκάφος του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Χένρι Τρούμαν και οι Τούρκοι του έδωσαν την τουρκική υπηκοότητα επί του αεροσκάφους στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης.

Κι έτσι θα σταματήσει και η απροκάλυπτη σκλαβιά και ταπείνωση της Ορθόδοξης Εκκλησίας που η Ενδημούσα Σύνοδος του Πατριαρχείου είναι υποχρεωμένη να υποβάλλει προς έγκριση στην τουρκική κυβέρνηση τον κατάλογο των ονομάτων των ιεραρχών υποψηφίων για την Πατριαρχία. Η τουρκική κυβέρνηση διατηρούσε πάντοτε (και ακόμα μέχρι σήμερα) το δικαίωμα διαγραφής από τον κατάλογο όποιον ιεράρχη θεωρεί ανεπιθύμητο, δηλαδή μιλούμε για τραγικές καταστάσεις. Αλήθεια, πώς να τα καταλάβουν αυτά τα Ελληνοαμερικανόπουλα; Στην τελευταία εκλογή του σημερινού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, οι Τούρκοι δεν διέγραψαν κανέναν από τον κατάλογο. Ο καιρός μαζεύει συνεχώς, η κλεψύδρα του χρόνου αδειάζει και για τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο, ο οποίος είναι ήδη 78 ετών.

Κατ’ αρχήν να δηλώσω απερίφραστα πως πιστεύω πολύ βαθιά «στα μη σαλευόμενα» όπως έλεγε ο Απ. Παύλος και πως η φυσική Εδρα του Πατριαρχείου είναι αναμφίβολα η Κωνσταντινούπολη. Προς Θεού δεν λέμε να φύγει το Πατριαρχείο από την Κωνσταντινούπολη.

Από την άλλη μεριά, θα πρέπει όμως να είμαστε και ρεαλιστές. Καλοί είναι οι θρύλοι και οι μύθοι του είδους «πάλι με χρόνια με καιρούς…», όμως η πικρή πραγματικότητα οφείλει να μας προσγειώνει, διότι και η δική μας η γενιά έχει τις δικές της ιστορικές ευθύνες έναντι της Εκκλησίας και του Γένους και οι ευθύνες δεν αναλαμβάνονται με μεμψιμοιρίες και συναισθηματισμούς. Γι’ αυτό πρέπει να αρχίσουμε να ονειρευόμαστε μια Νέα Κωνσταντινούπολη εδώ, ναι εδώ στην Αμερική. Ιδού το όραμα!

  • Να αγοραστούν διακόσια εκτάρια γης κατά προτίμηση στη Νέα Υόρκη που είναι συγκεντρωμένος ο περισσότερος Ελληνισμός ή κι ακόμα στην Ουάσιγκτον για να προσιδιάζει καλύτερα στην εκκλησιολογία καθότι είναι η πρωτεύουσα της χώρας.
  • Να ανοικοδομηθεί ένα καλαίσθητο Πατριαρχικό Μέγαρο κατά το πρότυπο και την αρχιτεκτονική δομή του υπάρχοντος στο Φανάρι, καθώς επίσης κι ένας ναός της Αγίας Σοφίας κατά το πρότυπο της Αγίας Σοφίας της Κωνσταντινούπολης μικρότερων φυσικά διαστάσεων, κι όλη αυτή η περιφέρεια να ονομαστεί Νέα Κωνσταντινούπολη και να αποτελέσει την χειμερινή Εδρα του Οικουμενικού Πατριάρχη, ενώ η θερινή του Εδρα να εξακολουθήσει να είναι η Κωνσταντινούπολη.
  • Ο Πατριάρχης να παραχειμάζει στις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ στην Κωνσταντινούπολη να ορίζεται Πατριαρχικός Επίτροπος. Αλλωστε, σήμερα με την τεχνολογία η επικοινωνία είναι εύκολη υπόθεση. Εδώ θα έχει όλη την άνεση να κινείται, να δρα, να αποφασίζει, να συγκαλεί συσκέψεις και συνόδους άνετα, δίχως τις πιέσεις και καταπιέσεις των Τούρκων. Καθαρές κουβέντες.
  • Η Θεολογική Σχολή του Τιμίου Σταυρού της Βοστώνης να ονομαστεί Νέα Χάλκη και να καταστεί η καλύτερη Θεολογική Σχολή του κόσμου.
  • Να υπαχθούν υπό το Πατριαρχείο όλες οι εν Αμερική Ορθόδοξες Δικαιοδοσίες και να διατηρεί η καθεμιά τα δικά της πολιτιστικά χαρακτηριστικά και γνωρίσματα και να «λαλεί έκαστος τη ιδία διαλέκτω», για να θυμηθούμε τον επιμερισμό της Πεντηκοστής, ο οποίος ωστόσο δεν κατάργησε το υπακτικό γεγονός της ενότητας.
  • Το Πατριαρχείο όχι μόνο δεν θα χάσει την οικουμενική του εμβέλεια, αλλά απεναντίας θα ενδυναμωθεί, θα στελεχωθεί, θα ξαναζωντανέψει για να το πούμε απλά.
  • Να συγκεντρωθεί αρχικά ένα ποσό εν είδει Ταμείου ή Κληροδοτήματος, ύψους εκατό εκατομμυρίων δολαρίων, εκ των οποίων να αντλεί το Πατριαρχείο για τα λειτουργικά του έξοδα.
  • Να τονωθεί η εκκλησιαστικότητα της Ορθοδοξίας και η ιερή ελληνικότητα της Ομογένειας της Αμερικής, η οποία δυστυχώς με πρωτουργό τον σημερινό Αρχιεπίσκοπο Δημήτριο, την πλειάδα των ιεραρχών -εκτός λίγων εξαιρέσεων- και την πλειοψηφία των ιερέων, φθίνει δυστυχώς.
  • Να αρχίσουμε να ανακαλύπτουμε από την αρχή αυτό που είναι Εκκλησία, από αυτό που δεν είναι, κι αυτό που είναι Ελληνισμός ως η ιστορική πολιτιστική σάρκα της Ορθοδοξίας, από αυτό που δεν είναι.
  • Ενας καινούργιος κόσμος πλάθεται και αναπλάθεται, μας προσπερνά και μας αφήνει πίσω κι εμείς έχομε καταντήσει «απομεινάρια» μιας άλλης εποχής, αγκιστρωμένοι στα προνόμια και στους τίτλους χωρίς περιεχόμενο πλέον.

Το εγχείρημα δεν είναι εύκολο, είναι όμως εφικτό αν τολμήσουμε να οραματισθούμε το αύριο της Ορθοδοξίας και του Ελληνισμού.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *