Ανάλυση: Αρχιμανδριτισμός και Επισκοπισμός ή αλλιώς το δράμα της αγαμίας

Ο Αρχιμανδρίτης Γεράσιμος Μακρής στην εκδήλωση της Φιλοπτώχου του Τιμίου Σταυρού Μπρούκλιν. Φωτογραφία Εθνικός Κήρυκας-Κώστας Μπέη

Αφορμή για να επανέλθω στο θέμα της αγαμίας του κλήρου ήταν οι πρόσφατες εξελίξεις στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία. Συγκεκριμένα, η καθαίρεση του καρδινάλιου Θίοντορ Μακάρικ και η καταδίκη από κοσμικό δικαστήριο της Αυστραλίας του καρδινάλιου Τζορτζ Πελ, αμφότεροι για παιδεραστία. Επίσης, οι αποκαλύψεις πως Ρωμαιοκαθολικοί ιερείς έχουν κάνει παιδιά είτε με καλόγριες, είτε με άλλες γυναίκες.
Κάποιες φωνές για την κατάργηση της αναχρονιστικής και αφύσικης αγαμίας στον κλήρο με τα γνωστά αποτελέσματά της πνίγονται μόλις ακουστούν.
Το πρόβλημα υπάρχει και στην καθ’ ημάς Ανατολή, στην οποία ευτυχώς επιτρέπεται ο γάμος, πλην όμως υπάρχει και η άγαμη τάξη του Αρχιμανδριτισμού και του Επισκοπισμού.
Αρχιμανδρίτης είναι βασικά ο ιερομόναχος, δηλαδή ο μοναχός εκείνος ο οποίος έχει χειροτονηθεί ιερέας, ζει όμως και δρα μέσα στον κόσμο, κι όχι στο μοναστήρι όπου πρέπει να ανήκει και να διαβιώνει.
Το φαινόμενο αγάμων κληρικών που υπηρετούν σε κοινότητες δεν είναι τωρινό. Αυτό όμως που εκπλήσσει σήμερα είναι ότι έχει δημιουργηθεί μία ξεχωριστή κάστα κληρικών, εκείνη του Αρχιμανδριτισμού, η οποία είναι το εφαλτήριο για την Επισκοποίηση.
Εχει καθιερωθεί (γιατί άραγε;) μία προνομιακή διαβάθμιση των Αρχιμανδριτών κατά το τυπικό στον λειτουργικό και τελετουργικό χώρο, ώστε να προΐστανται στις Ακολουθίες, να έχουν την πρωτοκαθεδρία στις κοινωνικές εκδηλώσεις με μόνο προσόν υπεροχής τους την αγαμία, η οποία αποτελεί σε πλείστες όσες περιπτώσεις και το μοναδικό προσόν για να γίνει κάποιος Επίσκοπος. Είναι ένας εξουθενωτικά επιβαλλόμενος ανέραστος βίος με όλα τα συνακόλουθα δράματά του.
Κι έτσι βλέπει κανείς έγγαμους ιερείς, ανθρώπους σοβαρούς, οικογενειάρχες, οι οποίοι λευκάνθηκαν στη διακονία της Εκκλησίας να παραμερίζονται, ενίοτε μάλιστα και σκανδαλωδώς, ακόμα και να εκτοπίζονται από νεαρούς Αρχιμανδρίτες, εν πολλοίς εξέχουσες μετριότητες, επειδή φορούν το επανωκαλύμαυχο το οποίο ανεμίζουν μάλιστα επιδεικτικώς και θηλυπρεπώς και χαϊδεύοντας αυτάρεσκα τον επιστήθιο σταυρό τους, ανυποψίαστοι για την εσχατολογική σημασία και τον συμβολισμό γι’ αυτό που είναι και γι’ αυτό που φορούν στο κεφάλι τους.
Κι αρχίζει το κυνηγητό της μίτρας ως εξής: Προσκολλώνται συνήθως κοντά σε ισχυρούς αρχιερείς, αρχίζουν τα πήγαινε – έλα στο Φανάρι όπου συνάπτουν γνωριμίες εκεί με αρχιερείς και άλλους αυλικούς έχοντες εγγύτητα με τον Πατριάρχη, και πασχίζουν να γίνουν Επίσκοποι. Μοναδικό προσόν, όπως προκύπτει πολλές φορές από τα πράγματα, είναι η αγαμία τους, όποια κι αν είναι αυτή.
Δυστυχώς νοσηρά φαινόμενα που εμφανίζονται συχνά στην Εκκλησία μας εδώ και αλλαχού δεν φαίνεται να προβληματίζουν τη θεσμική διοίκηση της Εκκλησίας, αφού λίγο ως πολύ λειτουργεί ένα είδος κυκλώματος το οποίο σιωπηρώς αλληλοσυγκαλύπτεται, οφείλουν όμως να προβληματίσουν την πλήθουσα Εκκλησία, δηλαδή τον Λαό του Θεού, ο οποίος με τον οβολό της ευσέβειάς του τους συντηρεί.
Βέβαια η παιδεραστία και άλλες διαστροφικές συμπεριφορές δεν είναι αποκλειστικό προνόμιο (λοιμική ουσιαστικά) των Αρχιμανδριτών και των αγάμων, διότι η περίπτωση του Κατίνα, και άλλων, μαρτυρεί αυτό ακριβώς, αλλά είναι εξίσου αλήθεια ότι σε αριθμητική αναλογία οι άγαμοι υπερτερούν.
Φυσικά υπάρχουν άγαμοι κληρικοί και Αρχιμανδρίτες, οι οποίοι είναι σωστά μαργαριτάρια, αλλά μετρημένοι στα δάχτυλα του χεριού. Προσωπικά σέβομαι και τιμώ τον σωστό Μοναχισμό, όταν είναι το χαροποιόν πένθος της Εκκλησίας. Βλέποντας όμως καριερίστες αγάμους που ζουν μέσα στον κόσμο, δύο τινά μού έρχονται στο νου, είτε ότι είναι άγιοι, είτε ότι είναι άρρωστοι. Μέση οδός δεν νομίζω πως υπάρχει.
Καιρός να επιστρέψουμε στην πρωταρχική παράδοση της Εκκλησίας να χειροτονούνται Επίσκοποι και έγγαμοι κληρικοί, άνθρωποι νουνεχείς, υγιείς ψυχικά και ίσιοι από κάθε άποψη. Κι οι Αρχιμανδρίτες να πάνε εκεί που ανήκουν, στα μοναστήρια.

2 Comments

    1. Έχεις απόλυτα δίκιο, αγαπητέ Γιάννη, αλλά σήμερα ξύπνησε ο κόσμος και είναι πολλοί, που χτυπάνε (βροντάνε) την πόρτα! Σιγά-σιγά, έρχεται καινούργια εποχή και αλλαγή κάνει βήματα, σημιεωτά μεν, αλλά πραγματικά. Μην απελπίζεσαι, συνέχισε να “βροντάς”και παρακίνησε φίλους και γνωστούς να κάνουν το ίδιο.Ήρθε η ώρα της αλήθειας και θα νικήσουμε!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

 characters available