Διάλεξη του καθηγητή – πρέσβη Λουκά Τσίλα για την επέτειο του «ΟΧΙ»

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ. Μια ημέρα πριν από την επέτειο του ιστορικού «ΟΧΙ» και χρονικά περίπου την ίδια ώρα, που ξύπνησε ο Μεταξάς, αλλά 75 χρόνια αργότερα, ένας καθηγητής με προϋπηρεσία στο Διπλωματικό Σώμα, κατάφερε να αναλύσει με πνεύμα που θα ζήλευαν ακόμα και οι σύγχρονοι αναλυτές του ένδοξου παρελθόντος της Ελλάδας και να εξηγήσει γιατί αυτή η συγκεκριμένη ιστορική σκηνή αποτελεί μια από τις μεγαλύτερες στιγμές ολόκληρου του Ελληνισμού και μια ακόμα χρυσή σελίδα στην ιστορία της ανθρωπότητας. Η ευκαιρία για τη διάλεξη δόθηκε χάρη στο πρόγραμμα διαλέξεων στην μνήμη του Δημητρίου Κόντου και για την υλοποίησή της φέτος συνεργάστηκαν μαζί με το Γενικό Προξενείο της Ελλάδας, το Ελληνοαμερικανικό Επιμελητήριο, η Ενωση Ελληνοαμερικανών Τραπεζιτικών, ο Σύλλογος Ελλήνων Δικηγόρων, το τμήμα «Δελφοί 25» της AHEPA, ο Σύλλογος Ελληνοαμερικανίδων Γυναικών γνωστός με τα αρχικά «A.G.A.P.W», ο Ιατρικός Σύλλογος της Νέας Υόρκης και ο Καθεδρικός Ναός της Αγίας Τριάδας σε συνεργασία με την οικογένεια Δημητρίου Κόντου.

Ο καθηγητής, που παρουσίασε την πολύ ενδιαφέρουσα αυτή διάλεξη, δεν ήταν άλλος από τον πρέσβη κ. Λουκά Τσίλα, διπλωμάτη καριέρας που μετά από μακρόχρονη και επιτυχημένη υπηρεσία στο Διπλωματικό Σώμα της Ελλάδας, κατάφερε να ασχοληθεί με τη διδασκαλία της σύγχρονης Ευρωπαϊκής Ιστορίας, στο Κουίνς Κόλετζ του Σίτι Γιουνιβέρσιτι της Νέας Υόρκης.

Στην αρχή της ομιλίας του, ο κ. Τσίλας αναφέρθηκε και στην αγαπημένη του συνήθεια κάθε πρωί, να διαβάζει τον «Εθνικό Κήρυκα» και τόνισε ότι χτες το πρωί το μάτι του έπεσε σε κείμενο του συναδέλφου Δημήτρη Τσάκα, ο οποίος και έγραφε για τον τρόπο που θα γιορτάσει η Ομογένεια την ιστορική επέτειο του «ΟΧΙ» και έκανε ειδική αναφορά στη Βόρειο Ηπειρο. Ταυτόχρονα, η σκέψη μας πηγαίνει και προς τη μειονότητα στην Αλβανία και η Διεθνή Κοινότητα θα προασπίσει τα ανθρώπινα δικαιώματα της μειονότητας.

 

Η Ομιλία

 

«Ηταν 3 η ώρα τα ξημερώματα», ανέφερε ο κ. Τσίλας, «όταν την πόρτα της οικίας του τότε Πρωθυπουργού Ιωάννη Μεταξά στην Κηφισιά χτυπούσε ο Ιταλός πρέσβης». Η ιστορία είναι γνωστή, όμως οι λεπτομέρειες κάνουν ακόμα και σήμερα τους ακροατές της να νοιώθουν ρίγη συγκίνησης. «Ο υπασπιστής του -συνέχισε ο κ. Τσίλας-, ξυπνάει τον Μεταξά και του λέει ότι τον ζητάει ο πρέσβης της Γαλλίας… Παρόντες στην οικία, η σύζυγός του Λένα Μεταξά και άλλοι. Ο Μεταξάς σηκώνεται, δέχεται τον πρέσβη της Ιταλίας Γκράτσι ο οποίος και του ζητάει να παραδώσει την Ελλάδα στον Ιταλό κατακτητή. Την απάντηση την περίμενε μέχρι τις 6 το πρωί. Ο Μεταξάς απαντάει ‘πάμε σε πόλεμο’».

LOUCAS TSILAS OXI DAY DSC_8328

Ο τίτλος της ομιλίας που έγινε στην αγγλική γλώσσα περιελάμβανε τον όρο «χιντσάιτ», που όπως εξήγησε ο ομιλητής, αφορά την ανάλυση των γεγονότων του παρελθόντος. Ταυτόχρονα όμως, τόνισε, απόψε θα γράψουμε Ιστορία. Γιατί, θα ασχοληθούμε ακριβώς και με το παρελθόν αλλά και με το παρόν και το μέλλον.

Οπως επεσήμανε ο ομιλητής, το 1940 έχουμε δύο πρωταγωνιστές. Τον Ιωάννη Μεταξά και τον ελληνικό λαό. Υπάρχουν, πρόσθεσε, δύο εκδοχές για το ποιος πραγματικά ήταν ο Μεταξάς. Σήμερα, κατέληξε, θα αποφασίσει… η Αλήθεια. Φτάνοντας στο σημείο αυτό κι αφού ο ομιλητής είχε καθηλώσει το κοινό με την ομιλία του, ο κ. Τσίλας έκανε μια παρένθεση, εξηγώντας ότι όσα ανέφερε δεν αποτελούσαν την προσωπική του άποψη.

Ο κ. Τσίλας χαρακτήρισε τον Μεταξά ως ηγέτη που δεν δίσταζε να παίρνει μόνος του αποφάσεις (αυτός είπε το «ΟΧΙ») και να πρωτοστατεί. Ο Μεταξάς γνώριζε τι έρχεται, προετοιμαζόταν. Ο ελληνικός λαός πλημμύρισε την πλατεία Συντάγματος το επόμενο πρωί.

Στην απόφαση των Ελλήνων διακρίνουμε μια διαχρονική αίσθηση, τόνισε ο κ. Τσίλας. «Βλέπουμε ότι σε ό,τι αφορά τα εθνικά θέματα υπήρχαν τότε ηγέτες που είχαν ‘τσαγανό’ και αυτό είναι κάτι που χρειάζεται και σήμερα η πατρίδα μας».

Ωστόσο, όπως επεσήμανε, οι Ελληνες αντέδρασαν τότε όχι με το συναίσθημα αλλά με το μυαλό τους, γνωρίζοντας ότι ο αγώνας θα ήταν άνισος και ότι οι αντίπαλοι ήταν πιο ισχυροί. Ετσι όταν ζητήθηκε από τους στρατηγούς να παραδώσουν τα όπλα στους Ιταλούς εκείνοι αρνήθηκαν, αφού γνώριζαν ότι τους είχαν ήδη συντρίψει. Ο ομιλητής μάλιστα χρησιμοποίησε τα λόγια του Περικλή από τον Επιτάφιο για να τονίσει τη γενναιότητα των Ελλήνων. Ακόμα κι εδώ, είπε ο κ. Τσίλας, υπήρχαν εθελοντές στην Ελληνοαμερικανική Κοινότητα, που παράτησαν την οικογένειά τους και πήγαν να πολεμήσουν στην Ελλάδα.

Το κοινό καλωσόρισε στην εκδήλωση εκ μέρους της διοργανωτικής επιτροπής η πρόεδρος του Ελληνοαμερικανικού Επιμελητηρίου κ. Νάνσυ Παπαϊωάννου. Στη συνέχεια, έκανε την προσευχή ο προϊστάμενος του Καθεδρικού Ναού της Αγίας Τριάδας πατήρ Ιωάννης Βλάχος, ο οποίος και αναφέρθηκε στη σημασία της εκδήλωσης και στον αείμνηστο Δημήτριο Κόντο. Αναφορά στο πρόσωπο του αείμνηστου Δημητρίου Κόντου έκανε και ο κ. Τσίλας, ολοκληρώνοντας έτσι την ομιλία του και τόνισε (απευθυνόμενος στην οικογένειά του) ότι αξίζει να τον θυμόμαστε γιατί ήταν ένας θαυμάσιος άνθρωπος.

Τον ομιλητή παρουσίασε ο γενικός πρόξενος της Ελλάδας πρέσβης κ. Γεώργιος Ηλιόπουλος, που αναφέρθηκε στην έννοια της ενότητας μεταξύ των Ελλήνων και υπογράμμισε την πολυ-συλλεκτικότητα της εκδήλωσης, αφού πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή τόσων οργανισμών και υπό την αιγίδα του Γενικού Προξενείου.

Ο κ. Ηλιόπουλος παρουσίασε και το βιογραφικό του ομιλητή εξηγώντας ότι υπηρέτησε δύο φορές στην Ουάσιγκτον, ενώ διατέλεσε και πρόεδρος των Ελλήνων Διπλωματικών.

Εκ μέρους της οικογένειας Κόντου μίλησε ο Δρ. Γιώργος Λιακέας (πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου) ο οποίος και ανέφερε ότι ο αείμνηστος γιόρταζε κάθε χρόνο τη γιορτή του ανοίγοντας σε όλους το σπίτι του. Αυτή η εκδήλωση, απόψε, συμπλήρωσε, είναι η γιορτή που θα έκανε εάν ζούσε.

Στη διάλεξη ήταν παρούσα και η Πριγκίπισσα Αικατερίνη της Γιουγκοσλαβίας.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *