Νέες ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο

O κ. Bob Menendez (AP Photo/Craig Ruttle, FILE)

Η δικομματική πρωτοβουλία των γερουσιαστών Μπομπ Μενέντεζ (Bob Menendez, Δημοκρατικός – Νιού Τζέρσεϊ, επικεφαλής των Δημοκρατικών στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Γερουσίας) και Μάρκο Ρούμπιο (Ρεπουπλικανός – Φλόριδα, μέλος της Επιτροπής), να καταθέσουν στο αμερικανικό Κογκρέσο νομοσχέδιο αναφορικά με κορυφαία ζητήματα που άπτονται των σχέσεων των χωρών της περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου με την Τουρκία, έχει τεράστια σημασία για τα εθνικά μας θέματα.

Γιατί, αν το νομοσχέδιο εγκριθεί, ουσιαστικά θα επισφραγίζει και θα θεμελιώνει την στροφή της αμερικανικής πολιτικής προς τα δικά μας εθνικά συμφέροντα, θεμελιώνοντας ταυτόχρονα την εμπλοκή των Ηνωμένων Πολιτειών στις εξελίξεις στην ευαίσθητη αυτή περιοχή.

Οπως και οι ίδιοι οι γερουσιαστές έχουν εξηγήσει με την κατάθεση της πρότασής τους, το νομοσχέδιο επιδιώκει την επικαιροποίηση της στρατηγικής των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο λόγω των επιρροών που επιφέρουν οι αλλαγές στην περιοχή μετά τις ανακαλύψεις φυσικού αερίου και την ενδυνάμωση των σχέσεων των ΗΠΑ με την Κύπρο, την Ελλάδα και το Ισραήλ.

Υπενθυμίζεται ότι, ανάμεσα σε άλλα, το νομοσχέδιο προνοεί άρση του αμερικανικού εμπάργκο στην πώληση όπλων προς την Κύπρο, αλλά και ακύρωση της παράδοσης των αμερικανικών μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς F-35 προς την Τουρκία.

Γι’ αυτή τη σημαντική στροφή που επιχειρείται σε σχέση με την αμερικανική πολιτική στην περιοχή, με άμεση επίπτωση και στα ελληνοτουρκικά ζητήματα, διαδραμάτισαν κυρίαρχο ρόλο κάποια γεγονότα και συγκυρίες.

Πρώτον, η ευθυγράμμιση των ελληνικών συμφερόντων με αυτά του Ισραήλ, το οποίο σταμάτησε να εμπιστεύεται την Τουρκία.

Τα τελευταία χρόνια έγιναν τεράστια βήματα για αναβάθμιση της συνεργασίας Κύπρου – Ελλάδας -Ισραήλ, γεγονός που είχε αντίκτυπο στην αναθεώρηση και της αμερικανικής πολιτικής.

Το εβραϊκό λόμπι στις ΗΠΑ, το οποίο έχει ως προτεραιότητα την εξυπηρέτηση των συμφερόντων του κράτους του Ισραήλ, ενεργοποιήθηκε και προς την κατεύθυνση της προώθησης των ελληνικών και κυπριακών θεμάτων στην Ουάσιγκτον. Διευκολύνει επίσης το γεγονός ότι ο πρόεδρος Τραμπ είναι εξαιρετικά δημοφιλής στο Ισραήλ και διατηρεί στενή συνεργασία με τον πρωθυπουργό Νετανιάχου.

Δεύτερον, η εμπλοκή της Exxon Mobil στην κυπριακή ΑΟΖ και ο εντοπισμός μεγάλων ποσοτήτων υδρογονανθράκων από τον αμερικανικό ενεργειακό κολοσσό -είναι μεγαλύτερος ο αριθμός από τις ανακοινώσεις που έγιναν- συνέβαλε επίσης στη σταδιακή μετατόπιση των αμερικανικών συμφερόντων για την περιοχή.

Τρίτον, η προκλητικά αντιαμερικανική και αντισημιτική πολιτική που ακολουθεί ο Ταγίπ Ερντογάν και ο παράλληλος εναγκαλισμός του με την Ρωσία και τον Πούτιν, έχει εξοργίσει τις ΗΠΑ. Λόγω της παραγγελίας των ρωσικών πυραύλων S-400 αμφισβητείται πλέον και η αφοσίωση της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ.

Μέχρι πρόσφατα, η αμερικανική πολιτική για τα ελληνοτουρκικά στηριζόταν στην αρχή της τήρησης ισορροπιών εντός του ΝΑΤΟ, γεγονός που οδηγούσε συχνά σε ευνοϊκή αντιμετώπιση της Τουρκίας, η οποία ήταν το μεγαλύτερο και σημαντικότερο για τα αμερικανικά συμφέροντα μέρος της ελληνοτουρκικής εξίσωσης.

Φαίνεται όμως, ότι αυτό θα παύσει να ισχύει. Αν περάσει το νομοσχέδιο Μενέντεζ-Ρούμπιο από την αμερικανική Βουλή, οι ισορροπίες στην περιοχή σταδιακά θα αλλάξουν.

Ο γεωστρατηγικός ρόλος Ελλάδας και Κύπρου -που εκπροσωπούν ταυτόχρονα και τα συμφέροντα της ΕΕ στην περιοχή- θα αναβαθμιστεί, γεγονός που πιθανότατα θα αναγκάσει και την Τουρκία σταδιακά να αλλάξει πολιτική και να συνεργαστεί για τη δίκαιη επίλυση των διαφορών σε Κύπρο και Αιγαίο…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

 characters available