Ο Ερως μία φορά ερωτεύτηκε: Την Ψυχή – Ο αρχαίος ελληνικός μύθος

Εργο του Antonio CANOVA (1757 – 1822) στο Μουσείο του Λούρβου: Η Ψυχή ζωντανεμένη από το φιλί του Ερωτα. Πηγή: Wikimedia Commons

Γεμάτος συμβολισμούς και ουσία ο αρχαίος ελληνικός μύθος. Καταρχήν καθόλου τυχαία, ο θεός του Ερωτα την Ψυχή ερωτεύτηκε και όχι απλά μία όμορφη νύμφη ή θνητή.

Μία πιο βαθιά προσέγγιση από τη συνήθη, που επικεντρώνεται στην εξωτερική εμφάνιση. Ποια ήταν η προσωποποίηση της ψυχής και ποια η σχέση της με τον προσωποποιημένο έρωτα;

Πώς ο Ερως ερωτεύτηκε την Ψυχή

Η Ψυχή ήταν κόρη βασιλιά, τόσο όμορφη, που η Αφροδίτη την ζήλεψε και ζήτησε από τον γιο της, τον Ερωτα, να τη σαγιτεύσει. Οταν η σαγίτα του Ερωτα χτυπούσε ένα θνητό ή μία θνητή, αυτός/ αυτή ερωτεύονταν τον πρώτο/ την πρώτη που έβλεπε μπροστά του/ της.Το σχέδιο της Αφροδίτης ήταν, αυτός που θα έβλεπε μπροστά της η σαγιτεμένη πριγκίπισσα να είναι κάποιος τελείως ανεπιθύμητος ή, γιατί όχι, ένα ζώο.

Αόρατος ο φτερωτός θεός, πέταξε στο δωμάτιο όπου κοιμόταν η Ψυχή ετοιμάζοντας το βέλος στο τόξο του. Κάποιο θόρυβο θα άκουσε η πριγκίπισσα. Ανοιξε τα μάτια της και παρόλο που δεν μπορούσε να τον δει, κοίταξε κατευθείαν μέσα στα δικά του. Ξαφνιάστηκε ο Ερως, του ‘φυγε το βέλος και τον γρατζούνισε στον ώμο.

Ετσι για πρώτη φορά, ερωτεύτηκε ο ίδιος, την Ψυχή που έβλεπε μπροστά του. Η Ψυχή τώρα ήταν το πιο θεσπέσιο και το πιο πολύτιμο πλάσμα για τον Ερωτα. Εξαλλη από θυμό έγινε η Αφροδίτη. Τύλιξε την Ψυχή μέσα σε ένα αόρατο πλέγμα από αγκάθια, ώστε κανείς να μην μπορεί να την πλησιάσει.

Πώς θα ήταν ο κόσμος χωρίς έρωτα

Οργισμένος ο Ερως, αρνήθηκε να ξαναρίξει τα βέλη του. Ο κόσμος πλέον θα ζούσε χωρίς έρωτα. Οι άνθρωποι έχασαν τη χαρά τους, σταμάτησαν να συντροφεύονται, να παντρεύονται, να κάνουν παιδιά. Οι αγρότες δεν είχαν κέφι να σπείρουν και οι ψαράδες να ρίξουν τα δίχτυα τους. Η ζωή τους έγινε βαρετή και μελαγχολική. Κι ούτε είχαν πια λόγο να λατρεύουν την Αφροδίτη.

Ερως και τυφλή εμπιστοσύνη

Η θεά δεν είχε επιλογή. Επρεπε να πραγματοποιήσει την επιθυμία του γιου της. Ετσι έκανε τους γονείς της Ψυχής να πάνε στο Μαντείο και να ζητήσουν χρησμό. Εκεί αποκαλύφτηκε πως η Ψυχή δεν ήταν προορισμένη για κανένα θνητό.

Επρεπε να την αφήσουν στο βουνό, για να γίνει η νύφη αυτού που σαγιτεύει τους ανθρώπους. Ηρεμη και άφοβη η Ψυχή μέσα στο λευκό νυφικό της, με τα χέρια γεμάτα λουλούδια ανέβαινε προς το βουνό, όταν ο Ζέφυρος, ο άνεμος, την πήρε στην αγκαλιά του και την έφερε στο κάστρο του Ερωτα.

Χωρίς να υπάρχει κανένας άνθρωπος οι πύλες άνοιξαν και μια ιπτάμενη δάδα την οδήγησε στο δωμάτιό της. Τότε άκουσε μία δυνατή φωνή, αλλά και τόσο απαλή λες και ήταν οι σκέψεις της. «Είμαι ο σύζυγός σου.» «Πού είσαι; Δε σε βλέπω.». Ενιωσε μια σφιχτή και ζεστή αγκαλιά και ζαλίστηκε από ένα αίσθημα ευδαιμονίας. Οταν ξύπνησε το επόμενο πρωί ήταν μόνη της, αλλά τρισευτυχισμένη. Γελούσε, χόρευε και τραγουδούσε όλη μέρα. Τις νύχτες επέστρεφε ο σύζυγός της ζαλίζοντάς την από ευδαιμονία. Ομως πάντα αόρατος.

«Θέλω να σε δω», του έλεγε. «Θα γίνει και αυτό. Είναι νωρίς ακόμα», της απαντούσε. Τον πεθυμούσε όλη μέρα στη μοναξιά της κι άρχισε να αναρωτιέται τι να κάνει εκείνος τις μέρες. Γιατί δεν την αφήνει να τον δει; Εκείνος πάλι τη ρωτούσε, εάν χρειάζεται κάτι άλλο να της φέρει. Η Ψυχή ζήτησε τις αδελφές της. Την επόμενη μέρα ήρθαν μέσα σε ένα σύννεφο.

Η Ψυχή τους μίλησε για την τρυφερότητα του συζύγου της, αλλά και για τη μυστηριώδη εξαφάνισή του τις μέρες. «Θα ‘ναι κάποιο τέρας… Κάνε κάτι να σωθείς», τη συμβούλεψαν εκείνες τρομαγμένες. «Ντρέπομαι για λογαριασμό σας. Γυρίστε πίσω σπίτι». Κι όμως η Ψυχή δεν ησύχασε. Εκείνη τη νύχτα αποφάσισε πως θα έλυνε το μυστήριο. Εάν τον έβλεπε, όλες οι αμφιβολίες της θα λύνονταν.

Ψυχή και Ερως, πρόσωπο με πρόσωπο

Με ένα λυχνάρι στο χέρι αλαφροπατώντας μπήκε μέσα στο σκοτεινό δωμάτιό του. Φώτισε το πρόσωπό του. Ηταν ο ίδιος ο Ερως, με περασμένο ακόμα το τόξο στο πλευρό του, αυτός που κοιμόταν. Θαμπωμένη από την ομορφιά του και την αγάπη της έσκυψε να τον φιλήσει. Μια σταγονίτσα λάδι έσταξε πάνω στον ώμο του και ξύπνησε τον θεό. «Αχ, Ψυχή, είμαι ο έρωτας ο ίδιος. Αλλά εσύ δεν είσαι έτοιμη να με δεχτείς. Δεν μπορώ να είμαι, όπου δεν με πιστεύουν».

Ο Ερως εξαφανίστηκε, το ίδιο και το κάστρο του και η Ψυχή απέμεινε μόνη της μέσα στο δάσος. Για την Ψυχή η ερωτική εμπειρία δεν ήταν αρκετή από μόνη της χωρίς επικοινωνία πρόσωπο με πρόσωπο. Ο Ερως από την άλλη δεν ήθελε να προχωρήσει πέρα από την ερωτική εμπειρία, πριν χτιστεί η πίστη και η τυφλή εμπιστοσύνη.

Τι απέγινε η Ψυχή; Μία εκδοχή του μύθου λέει πως έγινε κουκουβάγια που τις νύχτες κλαίει στο σκοτάδι «Ποιος; Ποιος;» ‘Η ότι μεταμορφώθηκε σε νυχτερίδα που την ημέρα μένει κρυμμένη μέσα σε σπηλιές και βγαίνει τη νύχτα. Η ασυνείδητη ψυχή μας παραμένει μες στο σκοτάδι και μόνο τη νύχτα μας αποκαλύπτεται, στα όνειρά μας.

Το μυστικό του αληθινού έρωτα

Και μία άλλη εκδοχή λέει πως ο Ερως τελικά τη συγχώρεσε και από τότε συνεργάζονται. Ο Ερως σαγιτεύει κι εκείνη αποκαλύπτει τα μυστικά του έρωτα στους ανθρώπους. «Κρατήστε μακριά τους άλλους. Μπορεί να χαλάσουν τη σχέση». Οταν η οικογένεια ή οι φίλοι λένε στους ερωτευμένους «Πρώτα να δεις και μετά να πιστέψεις», η Ψυχή ψιθυρίζει στα αυτιά τους: «Η πίστη σε κάνει να βλέπεις».

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

 characters available