GR US

Η κόρη μου δεν με σέβεται

Εθνικός Κήρυξ

Ρωτήστε... Απαντά η Σταυρούλα Τσούτσα

Αγαπητή Σταυρούλα,

Είμαι παντρεμένη με τρία παιδιά. Η μεγαλύτερη κόρη μου είναι στα 16. Ξέρω ότι τα παιδιά σε αυτήν την ηλικία αναζητώντας την ενήλικη ταυτότητά τους αλλάζουν και συμπεριφέρονται συχνά με τρόπο επιθετικό, προκλητικό απέναντι στους γονείς. Γι’ αυτό και δικαιολογώ τις εκρήξεις της, την τάση της για απομόνωση και άλλες συμπεριφορές που έχουν τα παιδιά της ηλικίας της. Αυτό όμως που με ανησυχεί και με στεναχωρεί είναι ότι δεν με σέβεται. Κάθε φορά που διαφωνούμε, μου αντιμιλάει και μου φέρεται απαξιωτικά, και όταν της ζητάω να συζητήσουμε πάνω στα προβλήματα που δημιουργούνται, το αποφεύγει με κάθε τρόπο. Μου απευθύνει το λόγο κυρίως όταν θέλει να μου ζητήσει κάτι, το οποίο φυσικά αν δεν το κάνω ακολουθεί καβγάς. Αρνείται να κάνει την παραμικρή δουλειά μέσα στο σπίτι και επιδεικτικά παραδέχεται ότι έχει μεγάλη αδυναμία στον πατέρα της, ο οποίος δουλεύει από το πρωί μέχρι το βράδυ και φυσικά αποφεύγει κάθε σύγκρουση μαζί της. Εχω δοκιμάσει πολλούς τρόπους για να την πλησιάσω αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Θα ήθελα και τη γνώμη σας.

Βέρα

Αγαπητή Βέρα,

Η σχέση μητέρας-κόρης είναι ούτως ή άλλως μία πολύπλοκη σχέση, η οποία καθορίζεται από πολλούς παράγοντες που έχουν να κάνουν με τις προσωπικότητες και των δύο, την ηλικιακή φάση στην οποία βρίσκονται και τις συνθήκες που αντιμετωπίζουν στην καθημερινότητά τους.

Τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο πολύπλοκα, όταν η κόρη βρίσκεται στην εφηβεία. Στα προβλήματα που δημιουργούνται στην περίπτωση αυτή στη σχέση μητέρας-κόρης τείνουμε να δίνουμε προσοχή στις αλλαγές που συμβαίνουν στο παιδί εξαιτίας της εφηβείας και να επισκευάζουμε τη δυναμική της ίδιας της μητέρας και τους παράγοντες που την καθορίζουν στη σχέση αυτή.

Για παράδειγμα, μία μητέρα στην εμμηνόπαυση έχει να παλέψει με τα δικά της προβλήματα, που μπορεί να αναλώνουν την ενέργεια και την ανθεκτικότητά της και αυτό αντανακλάται και στη σχέση με την έφηβη κόρη της.

Κάτι ανάλογο ίσως να συμβαίνει και στην περίπτωσή σου. Εάν η συμπεριφορά της κόρης σου δεν οφείλεται σε κάποιο πρόβλημα που έχει να κάνει με την ψυχική υγεία της (για παράδειγμα με κάποια μορφή κατάθλιψης) ή με κάποιο πρόβλημα που αντιμετωπίζει και αρνείται να το επικοινωνήσει, τότε φαίνεται πως υπάρχει πρόβλημα στην επικοινωνία σας.

Το πρώτο λοιπόν, που ίσως σε βοηθήσει είναι να εξετάσεις «ποια είσαι», όταν επικοινωνείς με την κόρη σου. Είσαι ικανοποιημένη από τη δική σου ζωή; Νιώθεις καλά με τον εαυτό σου και τις σχέσεις σου; Εχεις το χρόνο και την διάθεση να ακούσεις πραγματικά πέρα από αυτό που βλέπεις ως αντίδραση;

Γιατί κάποιες φορές όταν οι έφηβοι συμπεριφέρονται επικριτικά ή υποτιμητικά απέναντι στους γονείς τους, μπορεί πίσω από αυτή την συμπεριφορά να υπάρχει κάποιο συναίσθημα θυμού, φόβου, ανασφάλειας, το οποίο αδυνατούν να εκφράσουν.

Γι’ αυτό, είναι πολύ σημαντικό να προσπαθήσεις να κατανοήσεις τι υπάρχει πίσω από τη συμπεριφορά της κόρης σου. Να ακούσεις τι είναι αυτό που σου ζητάει, όταν αντιδράει με αυτόν τον τρόπο. Παίρνει από σένα την αποδοχή και την προσοχή που χρειάζεται; Νιώθει ότι την εκτιμάς και να γνωρίζεις τις προσπάθειες που κάνει; Παίρνει από σένα το δικαίωμα να αυτονομείται σταδιακά;

Πολλές φορές, όταν διαπιστώνουμε πρόβλημα στην επικοινωνία μας με τους άλλους, θεωρούμε ότι ο άλλος είναι αυτός που πρέπει να αλλάξει, για να βελτιωθούν τα πράγματα. Στην πραγματικότητα όμως, ίσως αυτό που χρειάζεται, είναι να αλλάξουμε εμείς οι ίδιοι. Εάν ο τρόπος που αντιδράς στη συμπεριφορά της κόρης σου, φαίνεται να μην βοηθάει την επικοινωνία σας, τι θα μπορούσες να κάνεις διαφορετικά, που ίσως θα είχε αποτέλεσμα; Πώς θα μπορούσες να της δείξεις την αγάπη σου, με τον τρόπο που εκείνη αντιλαμβάνεται την αγάπη, χωρίς βέβαια αυτό να σημαίνει ότι θα πρέπει να υποχωρείς σε κάθε της απαίτηση; Πώς θα μπορούσες να σπάσεις αυτόν τον φαύλο κύκλο συγκρούσεων, που πληγώνει και τις δυο σας;

Θα μπορούσες ακόμη να μιλήσεις με έναν ειδικό Ψυχικής Υγείας για το πώς λειτουργείς εσύ σε σχέση με την κόρη σου, για το πώς μπορείς να διαχειριστείς πιο αποτελεσματικά τα δικά σου συναισθήματα θυμού ή απόρριψης.

Τέλος, προσπάθησε να εστιάζεις περισσότερο στις θετικές συμπεριφορές της κόρης σου, παρά στις αρνητικές. Μερικές φορές ίσως βοηθάει να δημιουργούμε καινούργιες θετικές εμπειρίες από το να μένουμε στις αρνητικές, αναμασώντας τα ίδια προβλήματα. Βρες τι μπορείς να κάνεις μαζί με την κόρη σου, που να το απολαμβάνετε και οι δύο και τις στιγμές αυτές απέφυγε να μιλήσεις για οποιοδήποτε πρόβλημα μεταξύ σας. Οσο περισσότερο χτίζονται τέτοιες στιγμές τόσο θα βελτιώνεται η επικοινωνία σας.