GR US

Γράμμα από το Λονδίνο: Η Σαμοθράκη και οι Γάλλοι

Ευρωκίνηση

ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ - ΣΤΙΓΜΙΟΤΥΠΑ ΑΠΟ ΤΗN ΧΩΡΑ, ΤΗΝ ΚΑΜΑΡΙΩΤΙΣΣΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΛΙΕΣ ΤΟΥ ΝΗΣΙΟΥ ΤΩΝ ΚΑΒΕΙΡΩΝ / ΚΑΜΑΡΙΩΤΙΣΣΑ. (ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ EUROKINISSI // ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΛΛΙΑΡΑΣ)

Τα ρολόγια δε βιάζονται να δείξουν τον πραγματικό χρόνο στη Σαμοθράκη. Οι ντόπιοι αποδίδουν την καθολική, υποκειμενική αυτή αίσθηση στο μυστηριώδη μαγνητισμό που εκπέμπουν οι καταπράσινες πλαγιές του ψηλότερου βουνού του Αιγαίου στο κέντρο του νησιού, του Σάος, από το οποίο οι θεοί του Ολύμπου παρακολουθούσαν τις εξελίξεις του Τρωικού Πολέμου στην απέναντι ακτή.

Πολλοί την αποδίδουν επίσης στα θερμά ιαματικά νερά που αναβλύζουν από τα σπλάχνα του ηφαιστειογενούς νησιού, αλλά και στα δροσερά κρυστάλλινα νερά που ξεκινούν από ψηλά το βουνό και σχηματίζουν εκπληκτικές πεντακάθαρες «βάθρες» που σε προσκαλούν να βουτήξεις μέσα τους.

Αυτό το μαγνητισμό αισθάνονταν οι αρχαίοι θεοί όταν οδήγησαν τους Θράκες στη δημιουργία του «Ιερού των Μεγάλων Θεών» που συγκέντρωνε προσκυνητές στα «Καβύρεια Μυστήριά» του από ολόκληρο τον αρχαίο κόσμο, από ψηλά τα Βαλκάνια μέχρι την Αίγυπτο και από τη Ρώμη μέχρι τις ανατολικές κατακτήσεις του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Ο Σπάρτακος και ο Απόστολος Παύλος, οι Μακεδόνες βασιλείς, οι αριστοκράτες της Ρώμης και οι απόγονοι του Πτολεμαίου της Αιγύπτου πέρασαν από τη Σαμοθράκη και ένοιωσαν κι αυτοί το ίδιο συναίσθημα της βαθειάς σύνδεσης του ανθρώπου με τη φύση.

Από την όμορφη Σαμοθράκη πέρασαν πολλοί, αλλά οι ιδιαιτερότητες του νησιού δεν άλλαξαν μέχρι σήμερα. Οι κάτοικοί της ασχολούνται, όπως οι αρχαίοι πρόγονοί τους περισσότερο με την κτηνοτροφία και τη γεωργία παρά με το ψάρεμα.

Κατά τη διάρκεια του μεσαίωνα την χρησιμοποίησαν σαν βάση τους οι Γενουάτες, ενώ ο Μωάμεθ μετακίνησε με τη βία μεγάλο τμήμα του πληθυσμού της στην Κωνσταντινούπολη γιατί όταν την κατέλαβε είχε απομείνει με λίγο κόσμο. Στην Επανάσταση του 1821 οι Τούρκοι έσφαξαν με μιας 700 Σαμοθρακίτες, αλλά αυτό ξεφεύγει, μέχρι σήμερα, από την προσοχή της Γιάννας Αγγελοπούλου.

Μακριά από την Αθήνα, τη Σαμοθράκη δεν την άγγιξε ακόμη ο «πολιτισμός» της Μυκόνου και το ηλεκτρικό ρεύμα πήγε εκεί πολύ αργά. Τα παιδιά της ξενιτεύτηκαν στο εξωτερικό, κυρίως στη Γερμανία, αλλά και στην Αμερική. Ταυτόχρονα όμως απέκτησε και ιδιαίτερη στρατηγική σημασία λόγω του ανταγωνισμού Αμερικής - Ρωσίας.

Για λόγους περισσότερο επιβίωσης και με πρόθεση την ανάπτυξη του τουρισμού, οι σύγχρονοι Θράκες στράφηκαν επί Κώστα Καραμανλή προς τη Μόσχα αλλά, λόγω απειρίας και έλλειψης στήριξης από την Αθήνα, δεν πέτυχαν πολλά πράγματα.

Οι Αμερικανοί πρόσεξαν την περιοχή σχετικά πρόσφατα και αφού αντιλήφθηκαν ότι οι Ρώσοι μέσω του επιχειρηματία Ιβάν Σαββίδη έβαλαν πόδι στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης. Μέσω Αλεξανδρούπολης σήμερα θέλουν να ελέγξουν τα Βαλκάνια και την Τουρκία. Στηρίζουν την κατασκευή του πλωτού εργοστασίου προώθησης φυσικού αερίου Αλεξανδρούπολης για να στριμώξουν τη Ρωσία, μέχρι το ύψος ακόμη και της Ουκρανίας.

Ενδιάμεσα προσπάθησαν να διεισδύσουν και οι Γερμανοί με ένα θνησιγενές σχέδιο μετατροπής της περιοχής σε Ζώνη Αποκλειστικής Εκμετάλλευσης, χωρίς εργατικά δικαιώματα και υπό συνθήκες που προσέβαλαν τους έντονα υπερήφανους ντόπιους.

Πολλοί Βούλγαροι και Ρουμάνοι αγοράζουν σήμερα τα «φιλέτα» της Σαμοθράκης, που αισθάνεται την εγκατάλειψη της Αθήνας αλλά και των Αμερικανών.

Οι Σαμοθρακίτες όμως μαγνητίζονται ακόμη από το «ιερό» πάθος που προκαλεί το εκπληκτικό φυσικό περιβάλλον του νησιού τους και πιστεύουν ακόμη στην αρχαία «θεά» τους, το άγαλμα της Νίκης της Σαμοθράκης, που υποδέχεται κάθε χρόνο εκατομμύρια προσκυνητές στην είσοδο του μουσείου του Λούβρου, στο Παρίσι.

Η «Νίκη» θα επιστρέψει σε λίγους μήνες με μορφή ακριβούς αντιγράφου στο χώρο που ανακαλύφθηκε επί τουρκοκρατίας και οι Σαμοθρακίτες απαιτούν από τους Γάλλους την πρέπουσα τιμή που της ανήκει.

Το κυριότερο όμως είναι το ότι αρκετοί στη Σαμοθράκη και στην Ελλάδα παρακολουθούν με προσοχή τις γεωστρατηγικές κινήσεις των Γάλλων στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, και μιλούν για το λιμάνι του νησιού, που με λίγη προσπάθεια μπορεί να υποδεχτεί κι αυτό μεγάλα πολεμικά σκάφη. Υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα πρέπει να κρατάει ισορροπίες για το συμφέρον της, ότι οι Γάλλοι δε φοβούνται να ορθώσουν ανάστημα εναντίον της Τουρκίας και ότι η Σαμοθράκη βρίσκεται σε εξαιρετικά στρατηγικό σημείο.

* Ο Γιώργος Χατζηιωάννου διετέλεσε Σύμβουλος Τύπου στη Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ελλάδας στον ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη και στις πρεσβείες Λονδίνου και Μόσχας.