GR US

Ρένος Χαραλαμπίδης στον «Ε.Κ.»: Ο κινηματογράφος είναι νυχτερινή υπόθεση

Εθνικός Κήρυξ

Ο ηθοποιός, σεναριογράφος και σκηνοθέτης Ρένος Χαραλαμπίδης. Η φωτογραφία είναι ευγενική παραχώρηση του κ. Χαραλαμπίδη

Ο Ρένος Χαραλαμπίδης είναι αυτοδίδακτος ηθοποιός, σεναριογράφος και σκηνοθέτης που έχει πρωταγωνιστήσει σε πολλές κινηματογραφικές, θεατρικές και τηλεοπτικές επιτυχίες. Εγινε γνωστός στο ευρύ κοινό ως «Θανάσης Καλημέρης» μέσα από το σίριαλ «Κάτι τρέχει με τους δίπλα», αλλά καθιερώθηκε στο χώρο του ελληνικού κινηματόγραφου με τέσσερις ταινίες που απέσπασαν θετικές κριτικές και αγαπήθηκαν πολύ από τους κινηματογραφόφιλους. Το 1997 σκηνοθέτησε το «Νο Budget Story», μία ασπρόμαυρη ρομαντική κωμωδία με την οποία ο Ρένος Χαραλαμπίδης ξεκίνησε μια ολόκληρη σχολή με την φιλοσοφία του γύρω από τον κινηματογράφο. Ακολούθησαν το 2000 τα «Φτηνά Τσιγάρα», το 2005 η «Καρδιά του Κτήνους» και το 2009 τα «Τέσσερα Μαύρα Κουστούμια», η ταινία που τον καθιέρωσε ως κινηματογραφιστή με ιδιαίτερο στυλ στο χώρο του ελληνικού κινηματογράφου.

Μετά τη συνέντευξη με τον κύριο Χαραλαμπίδη νιώθω ότι έχω αγαπήσει περισσότερο τον ελληνικό κινηματογράφο. Ισως είναι το χιούμορ του, ίσως η βαθιά φιλοσοφημένη σκέψη του, ή πάλι ο τρόπος που κάνει τόσο απλές τις πιο περίπλοκες έννοιες. Οπως ακριβώς και στις ταινίες του, που σου αφήνουν μια γλυκιά αίσθηση στο τέλος, ενώ συνεχώς αναρωτιέσαι «Πώς το σκέφτηκε;».

Πρόσφατα κυκλοφορήσατε reworks σε αγαπημένα τραγούδια, όπως το «Θυμήσου τον Σεπτέμβρη» ή «Τα Ησυχα Βράδια». Πώς προέκυψαν αυτές οι τόσο ξεχωριστές ηχογραφήσεις;

Εγώ σε μελαγχολικά τραγούδια προσπαθώ να ανακαλύψω την κρυμμένη χαρά. Είναι αυτό που οι καλόγεροι στο Ορος λένε «χαρμολύπη» η χαρά δηλαδή, μέσα στη λύπη. Αυτά τα δύο τραγούδια είναι θλιμμένα επιφανειακά, αλλά είναι πολύ χαρούμενα από μέσα τους. Και είναι χαρούμενα γιατί έχουν ζήσει την μαγεία της αγάπης και μάλιστα μιας αγάπης που έφυγε. Γιατί η μαγεία της πραγματικής αγάπης δεν υπάρχει μόνο όταν τη ζούμε αλλά και μέσα από τον απόηχο που αφήνει, όταν πια έχει φύγει. Αυτά λοιπόν, τα δύο τραγούδια, το «Θυμήσου τον Σεπτέμβρη» και «Τα ήσυχα βράδια» είναι τραγούδια που έχουν μέσα τους μια ρυθμική χαρά.

Εθνικός Κήρυξ

Ο ηθοποιός, σεναριογράφος και σκηνοθέτης Ρένος Χαραλαμπίδης. Η φωτογραφία είναι ευγενική παραχώρηση του κ. Χαραλαμπίδη

Σκέφτηκα, λοιπόν να τα κάνω αυτά electronicabossa nova με στοιχεία Jazz. Με βοήθησε και η Minos Emi και είναι στα playlist των μεγάλων ελληνικών ραδιοφωνικών σταθμών.

«Φτηνά τσιγάρα», η ταινία που σκηνοθετήσατε, γράψατε το σενάριο και πρωταγωνιστήσατε με την Αννα-Μαρία Παπαχαραλάμπους και που δεν πήρε καλές κριτικές, όταν προβλήθηκε το 2000. Σήμερα θεωρείται ταινία σταθμός.

Ούτε βραβεία πήρε ούτε διακρίσεις. Δηλαδή ήταν μία ταινία που πέρασε απαρατήρητη. Εχω να πω κάτι για τον 21ο αιώνα. Ο 21ος αιώνας είναι αιώνας δικαιοσύνης για τους καλλιτέχνες. Μία ταινία όπως τα «Φτηνά τσιγάρα» που σε άλλες δεκαετίες και σε άλλες εποχές θα είχε χαθεί για πάντα στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας, μέσα από την ψηφιακή επανάσταση και το YouTube κατάφερε να βρει το κοινό της. Πιστεύω ότι η καταξίωση της ταινίας «Φτηνά τσιγάρα» είναι η μεγάλη είσοδος του ελληνικού κινηματογράφου στον 21ο αιώνα, που είναι ο αιώνας της άμεσης επικοινωνίας κοινού και ταινίας χωρίς μεσάζοντες που είναι τα βραβεία και οι κριτικές.

Ποια ήταν η στάση του Ρένου Χαραλαμπίδη απέναντι στην αρνητική κριτική τότε και ποια είναι τώρα;

Τότε ήμουν πολύ νέος και πληγωνόμουν και θύμωνα και έκανα επίθεση. Σήμερα κατά βάθος θέλω να ευχαριστήσω αυτούς που γράψανε άσχημες κριτικές. Πρώτον, γιατί εκνευρίστηκαν με την ταινία και παρ' όλα αυτά έγραψαν.

Δεύτερον, γιατί πολλά από αυτά που έγραψαν είχαν αλήθειες. Τρίτον, πολλά από αυτά που έγραψαν δεν είχαν αλήθειες αλλά με βοήθησαν να καταλάβω το πόσο διαφορετικοί άνθρωποι υπάρχουν και το πόσο διαφορετικά ο καθένας βλέπει μία ταινία. Και τέλος έχω να πω κάτι χαιρέκακο: ότι αυτοί απλά εξαφανίστηκαν, εγώ είμαι εδώ και η ταινία είναι ολοζώντανη.

Ετοιμάζετε τον «Νυχτερινό εκφωνητή», μία ταινία για τον ελληνικό ραδιοφωνικό πολιτισμό, όπως έχετε χαρακτηριστικά αναφέρει σε προηγούμενή σας συνέντευξη. Τι θα χαρακτηρίζει τη νέα σας ταινία;

Στην Αμερική έχουν γίνει πολλές ταινίες για το ραδιόφωνο. Στην Ελλάδα δεν έχουν γίνει ταινίες για το ραδιόφωνο, αν και η Ελλάδα έχει πλούσιο ραδιοφωνικό πολιτισμό. Ετοιμάζω, λοιπόν, μία ταινία για τον ραδιοφωνικό πολιτισμό. Η ταινία συνδυάζει το ραδιόφωνο και την μοναξιά του αλλά και το ιστορικό κέντρο της Αθήνας που είναι η φρουρά των Ευζώνων, αλλά και τα ερείπια της αρχαίας Αθήνας που είναι εντός τειχών. Μέσα, λοιπόν, από τη μαγεία του ραδιοφώνου συνδυάζονται όλα αυτά τα παράλληλα σύμπαντα που υπάρχουν αυτή τη στιγμή στην Αθήνα. Ο σύγχρονος Αθηναίος που ζει στη συνοικία, ο Εύζωνας που είναι φρουρός στο μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη, και η αρχαία πόλη που κοιμάται στα ερείπιά της. Ολα αυτά συνδυάζονται μέσα από την εκπομπή ενός νυχτερινού εκφωνητή που την ίδια βραδιά κλείνει τα πενήντα. Είναι οι τελευταίες ώρες που είναι νέος, 10:00 με 12:00 και πάνω σε αυτό το πέρασμα από την νεότητα στη μέση ηλικία στήνει όλη του την εκπομπή, που είναι αφιερωμένη στην εποχή που ήταν Εύζωνας στο Σύνταγμα.

Εθνικός Κήρυξ

Ο ηθοποιός, σεναριογράφος και σκηνοθέτης Ρένος Χαραλαμπίδης. Η φωτογραφία είναι ευγενική παραχώρηση του κ. Χαραλαμπίδη

Υπήρξατε υποψήφιος βουλευτής στις εκλογές του 2012 με το σχήμα του Αντώνη Σαμαρά. Ποια είναι η σχέση της τέχνης με την πολιτική;

Η πολιτική είναι η σκοτεινή τέχνη του πολιτισμού. Πολιτική και πολιτισμός έχουν την ίδια ρίζα που είναι η λέξη «πόλη». Από τη στιγμή που συγκροτηθήκαμε σε πόλεις και αρχίσαμε να έχουμε πολιτισμό έπρεπε να έχουμε και πολιτική. Δεν μπορεί να υπάρξει πολιτική που να μην εμπεριέχει μέσα τον πολιτισμό ούτε πολιτισμός που να μην εμπεριέχει την πολιτική. Οταν ζωγραφίζει ο Πικάσο και μπορεί να ζωγραφίζει ένα λουλούδι ή ένα γυναικείο πρόσωπο με τον δικό του τρόπο, σε αυτό ενυπάρχει πολιτική. Γιατί είναι κάποιος ο οποίος προσπαθεί να σε κατευθύνει, προσπαθεί να σου περάσει τις ιδέες του, δεν είναι κάποιος που απλά εκφράζει κάτι και το αφήνει να χαθεί. Είναι και πολιτικός ο Πικάσο, γιατί προσπαθεί να επέμβει στην αισθητική σου που είναι κατ' επέκταση και ο τρόπος που βλέπεις τον κόσμο, άρα και οι επιλογές που κάνεις στη ζωή σου. Αρα πολιτική και πολιτισμός πάνε χέρι-χέρι. Αλλιώς έχουμε ολοκληρωτισμούς.

Εχετε δηλώσει πολύ συχνά ότι είστε εργένης από επιλογή. Υπήρξε κάποια φορά που φτάσατε πολύ κοντά στον γάμο;

Εγώ είμαι υπέρ του γάμου, αλλά του γάμου των άλλων, μου αρέσει να παντρεύονται οι άνθρωποι. Υπήρξανε δύο φορές που έφθασα στο γάμο αλλά η σοφία των γυναικών που ήταν μαζί μου, ήταν αρκετά μεγάλη, ώστε να καταλάβουν πόσο πολύ εγώ θα στεναχωριόμουν μες στο γάμο και να το αποτρέψουν.

Υπάρχει κάποια δουλειά σας που εμπορικά «έσκισε» αλλά εσείς θεωρείτε λιγότερη επιτυχημένη;

Ναι, δεν ήμουνα πολύ περήφανος για κάποιες τηλεοπτικές δουλειές, όπως το «Τι συμβαίνει με τους δίπλα» και το «Βότκα Πορτοκάλι». Θέλω να πω ότι αυτές οι δουλειές ξεκινήσανε μία ψυχική αμηχανία, γιατί τότε δεν θεωρούνταν και πρώτης κατηγορίας σίριαλ, δεν είχανε την αίγλη ενός πρωτοκλασάτου καλλιτεχνικού προϊόντος, άσχετα αν στη συνέχεια διαχρονικά πέτυχαν. Η φρεσκάδα μας και το ταλέντο των συντελεστών τους έδωσαν μία ιστορία.

Τι σημαίνει επιτυχία για εσάς;

Για μένα επιτυχία σημαίνει διαχρονικότητα, τίποτα άλλο. Μόνο ο χρόνος κρίνει την καλλιτεχνική επιτυχία. Μπορεί να έχω κάνει πάρα πολλές αποτυχίες και να έχω κάνει λίγες επιτυχίες, οι οποίες όμως έχουνε μεγάλη ανθεκτικότητα στο χωροχρόνο. Γιατί όταν μία ταινία όπως τα «Φτηνά Τσιγάρα» παίζεται και στην αίθουσα του κινηματογράφου, ταξιδεύει στο χρόνο αλλά και στο χώρο, στις αίθουσες.

Αν ξαναγυρίζατε στην εποχή που αρχίσατε με τόσο πάθος να κυνηγάτε το όνειρό σας για τον κινηματογράφο, υπάρχει κάτι που θα κάνατε διαφορετικά; Τι θα συμβουλεύατε τον έφηβο εαυτό σας;

«Τα σοβαρά να τα παίρνεις σοβαρά και αυτά που δεν είναι σοβαρά να μην τα παίρνεις σοβαρά. Να έχεις διάκριση του τι είναι σοβαρό και τι δεν είναι». Αυτό θα συμβούλευα τον έφηβο εαυτό μου. Για παράδειγμα είναι πολύ σοβαρό στο ταξίδι της κατάκτησης των ονείρων σου να μη χάσεις τον εαυτό σου, όπως έχει συμβεί σε πολλούς ταλαντούχους καλλιτέχνες.

Ποιο είναι το στίγμα που θα θέλατε να αφήσετε στον ελληνικό κινηματόγραφο;

Θα ήθελα να κάνω ταινίες που οι άνθρωποι θα νιώθουν την ανάγκη να τις βλέπουν και να τις ξαναβλέπουν μόνοι τους μες στη νύχτα. Αλλωστε ο κινηματογράφος είναι νυχτερινή υπόθεση.