x
 

Ταξίδι

Κώστας Μποσταντζόγλου: Πάσχω από αμνησία. Ξεχνάω να φοβηθώ

Πριν μερικούς μήνες έφυγε από την ζωή ο Κώστας Μποσταντζόγλου (1949-2021), εικαστικός, θεατρικός συγγραφέας, σπουδαίος κολυμβητής και πολίστας του Παναθηναϊκού, γιος του θρυλικού σκιτσογράφου Μποστ και αδελφός του ηθοποιού Γιάννη Μποσταντζόγλου. Ενας υπέροχος και σπάνιος άνθρωπος, που ζήτησε η στάχτη του να σκορπιστεί από το πατρικό του σπίτι ψηλά στους πρόποδες της Ακρόπολης.

Στις 16 Δεκεμβρίου του 2020 έκανε στο Facebook μια ανάρτηση, για όλους τους φίλους του, με τίτλο «Δεν θέλω την συμπόνια κανενός»:

«Ενας φίλος ήρθε απόψε από τα παλιά και έκανε μετάσταση στα κόκαλά μου. Ηρθε που λέτε και ζητάει ρεβάνς. Ρεβάνς θέλει; Θα την έχει! Προβλέπεται ξανά λυσσαλέος αγών. Ρόκυ Μπαλμπόα ενατίον Απόλλο Κριντ σε βελτιωμένη βερσιόν. Το φως εναντίον του αιωνίου σκότους. Ο ‘κόκκινος’ Κώστας εναντίον του Χάροντος σε μια τιτανομαχία που θα σας κόψει την ανάσα. Θα πονέσω, θα ματώσω… και θα νικήσω. Ξανά. Και ξανά. Οσες φορές θέλει. Εχω δουλίτσες να τελειώσω πριν αποχωρήσω. Θα έχει πλάκα η συνέχεια»…

Στις 12 Φεβρουαρίου ο Χάροντας έκανε ένα «χοντρό αστείο» και μας τον πήρε για πάντα. Το κείμενο που θα διαβάσετε, το έγραψε στις 18 Ιανουαρίου… Λίγες μέρες πριν πεθάνει είχε γράψει στην σελίδα του στο Facebook: «Πάσχω από αμνησία. Ξεχνάω να φοβηθώ». «Αγαπώ τους ανθρώπους. Αγαπώ πολύ τους ανθρώπους που νοιάζονται. Είναι αυτοί που με μικρές τους πράξεις με κάνουν να ελπίζω πως στο τέλος ο ζόφος και το σκοτάδι θα νικηθούν. Πως το δίκαιο, η καλοσύνη, η αγάπη, η εντιμότητα η γνώση και ο πολιτισμός θα κερδίσουν κάποια στιγμή την παρτίδα και την πατρίδα. Χρωστάω ό,τι είμαι στους ανθρώπους. Σ' αυτούς τους ανθρώπους. Αυτοί δε χρωστάνε – δεν χρωστάγανε ποτέ σε μένα, γι' αυτό άλλωστε δεν τους ζητάω ποτέ τίποτα. Απλά τους ευχαριστώ που υπάρχουν. Κανένας δεν τους ανάγκασε να είναι καλοί άνθρωποι. Μόνον η έμφυτη αίσθηση αξιοπρέπειας και ηθικής που πηγάζει από την παιδεία τους, τους κάνει να είναι τέτοιοι. Αυτοί που δεν είναι καλοί… -και είναι πολλοί- με κάνουν να απελπίζομαι. Ξέρουν πως ‘για να γυρίσει ο ήλιος θέλει δουλειά πολύ’ και αρνούνται να παιδευτούν, για να γίνουν καλύτερα τα πράγματα. Βολεύονται με ένα απαξιωτικό ‘Εγώ θα αλλάξω τον κόσμο;’ και ξεμπερδεύουν, διαιωνίζοντας αυτόβουλα την υποταγή, την δική τους και των άλλων.

Και όμως ο κόσμος μπορεί να αλλάξει από τον καθένα μας. Μια έγχρωμη, η Ρόζα Παρκς αρνούμενη να σηκωθεί από τη θέση της στο λεωφορείο των λευκών, επειδή ήταν κουρασμένη, γύρισε τούμπα το παγιωμένο και θεσμοθετημένο καθεστώς του ρατσισμού στον αμερικανικό Νότο. Μια μικρή Παλαιστίνια που είχε συλληφθεί γιατί χαστούκισε έναν Ισραηλινό στρατιώτη που της γκρέμισε το σπίτι, στην ερώτηση μιας στρατοδίκη λοχαγού, ‘πώς τόλμησε να χαστουκίσει έναν Ισραηλινό στρατιώτη’, απάντησε απλά ‘να σας δείξω’.

Κάποιους ‘λαπάς’ ποιητής στο ηθικό δίλημμα που του έθεσε ένας δικαστής- τρομάρα του- γιατί δεν υπογράφει δήλωση αποκήρυξης όσων πίστευε -πράγμα που θα του έδινε το δικαίωμα να δει επιτέλους το παιδί του- είπε ‘Εκατομμύρια χρόνια έκανε ο άνθρωπος να σταθεί στα δύο του τα πόδια. Δεν μπορώ εγώ να τον ξαναγυρίσω στα τέσσερα’.

Αυτοί και άλλοι τέτοιοι στάθηκαν και στέκουν, όσοι ζουν ακόμα, γιατί μόνον αυτοί ζουν με ορθό το κεφάλι απέναντι σε εκβιασμούς, διώξεις, βασανιστήρια ακόμα και στην βιολογική τους εξόντωση. Αυτοί κι άλλοι εκατομμύρια άλλοι, αλλάζουν με την στάση και την ηθική τους τον κόσμο. Αλλαξαν τον κόσμο. Νίκησαν τον τρόμο και τον φόβο. Είναι σύγχρονοι άγιοι. Δεν ήταν πιο γενναίοι από μένα ή από εσάς. Φοβόντουσαν κι αυτοί. Πόναγαν ναι, όπως πονάει ο καθένας. Νοιάζονταν, όμως όχι μόνο για τον εαυτό τους. Νοιάζονταν για όλους. Και δίνουνε, δίνουνε, συνέχεια δίνουν. Δίνουν μουσικές, τραγούδια και χορούς, έργα, πολιτισμό και γνώση. Μας διδάσκουν. Ναι μας μαθαίνουν να αγαπάμε τον τόπο μας, τούτο τον ξερότοπο, που μαχαιρώνουν κυπαρίσσια τον ουρανό του, τον τόπο που αρκεί να τον σκάψεις με το νύχι για να ξεθαφτούν αγάλματα, μάγια, αίματα και κόκκαλα μεγάλων ανθρώπων. Για να ξεθάψεις την ιστορία, τις ιστορίες τον ταπεινών, τους τεχνίτες τους ξωμάχους, αυτούς που πελεκάνε την πέτρα και το μάρμαρο, αγρίμια και αγριμάκια, τους δασκάλους των χωριών που είναι άγνωστοι και τους θεραπευτές, του ζωγράφους της ομορφιάς, σαν τον Χατζημιχαήλ, αυτούς όλους που σώζουν τις παραδόσεις της ανθρωπιάς.

Ολοι ετούτοι δεν δίστασαν στιγμή όταν τους ρωτούσαν με ποιους θα πάνε και ποιους θα αφήσουν. Διάλεξαν. Απλά διάλεξαν. Πήγαν με το μέρος της καρδιάς. Δεν πήγαν με τους ισχυρούς, με τους κατακτητές, με τους αρχόντους, τους άριστους, τους νικητές που αλλάζουν γνώμες σαν λερωμένα πουκάμισα. Με αυτούς που γράφουν την Ιστορία και την ηθική μεταξύ του ρεαλισμού του κυνισμού -τα πάντα τελικά- μεταξύ του αφαλού και των γονάτων. Διάλεξαν να είναι δίπλα μας. Οσοι νοιάζονται πραγματικά, για να ονειρεύονται μαζί μας, να μας χτυπάνε χαϊδευτικά στην πλάτη όταν πονάγαμε, να τραγουδάνε για τις όμορφες, για να μας παρηγορήσουν όταν κλάψαμε, όταν είπαμε τους καημούς μας, όταν σεργιανούσαμε στα σοκάκια με τα χαμόσπιτα, όταν σκοντάφταμε στα βρεγμένα καλντερίμια των επαρχιακών πόλεων, όταν χορέψαμε μοναχοί μπροστά σε ένα τζουκμπόξ, όταν μας στήριξαν προσφέροντάς μας ένα ποτηράκι κρασί και ακούγοντάς μας, όταν δεν είχαν να μας δώσουν τίποτα άλλο.

Από τους άλλους, από αυτούς που σκίζονταν για να μας κυβερνήσουν ‘για το καλό μας’ προκόψαμε ‘γράψαμε από κάσα’… που λένε οι χαρτοπαίκτες. Αγαπώ λοιπόν τους ανθρώπους. Τους ανθρώπους που νοιάζονται. Είναι αυτοί που με μικρές τους πράξεις με κάνανε να ελπίζω, πως το τέλος, ο ζόφος, το σκοτάδι και η αρρώστια θα νικηθούν. Πως το δίκιο, η καλοσύνη, η αγάπη, η εντιμότητα, η γνώση και πολιτισμός θα κερδίσουν κάποια στιγμή την παρτίδα και την πατρίδα!

Χρωστάω ότι είμαι στους ανθρώπους! Σ' αυτούς τους ανθρώπους που με μεγάλωσαν, που με μάθανε να σέβομαι τους άλλους. Να σέβομαι τις γυναίκες και να ντρέπομαι για την κατάντια όσων τις πληγώνουν. Για όσους τις βιάζουν. Που με μάθανε, πως η βία που στρέφεται εναντίον τους είναι βία  εναντίον μου… Δεν χρειαζόταν η Μπεκατώρου, που είναι επώνυμη και αναμφισβήτητα γενναίος άνθρωπος, για να τραβήξει την κουρτίνα του όμορφου κόσμου αγγελικά πλασμένου, για να μου το αποκαλύψει. Το ήξερα από πάντα. Από χιλιάδες άλλες ανώνυμες που σηκώνουν τον σταυρό τους και ανεβήκανε το Γολγοθά. Μόνες. Στιγματισμένες. Ολομόναχες στην πικρή πατρίδα. Στην πατρίδα που ο φασιστικός ολοκληρωτισμός καλπάζει αλλόφρων δέρνοντας ανηλεώς σταθμάρχες ‘διότι προσεβλήθη’. Στην πατρίδα που η βία τείνει να γίνει ενδημικό φαινόμενο. Που οπλοχρησία, το σπορ της δολοφονίας, ‘διά ασήμαντον αφορμή’, για ‘κτηματικές διαφορές’, γιατί είναι ‘σκούρος και μας παίρνει τη δουλειά’, γιατί είναι ‘κομμούνι και αναρχοάπλυτος’ και το ρεφρέν την ‘Σκότωσα γιατί την αγαπούσα’, είναι θεσμοί και βρίσκουν ακόμα και στα ‘κόμματα’ πρόθυμους υπερασπιστές και συνηγόρους. Ο ανορθολογισμός και η απανθρωποποίηση σε όλο τους το μεγαλείο είναι εδώ. Η κατάσταση  φυσικά δεν διορθώνεται με περισσότερη Αστυνομία και λιγότερους γιατρούς, ούτε με περισσότερη καταστολή και λιγότερους δασκάλους. Παρ’ όλα αυτά και μ' όλα ταύτα τα θεόστραβα, εγώ θα εξακολουθώ να αγαπάω τους ανθρώπους. Τους ανθρώπους που νοιάζονται. Που νοιάζονται για το δίκαιο και την αλήθεια. Που χωρίς παρωπίδες κάνουν μικρά πράγματα, για να ξορκιστεί το κακό και η άγνοια που μας δέρνει σαν κοινωνία. Θα είμαι με αυτούς και θα το παλεύω. ‘Ρομαντικός έως θανάτου’ όπως με κατηγόρησε κάποτε κάποια που είχα αγαπήσει».

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Στα 9 σημαντικότερα υποβρύχια μουσεία του κόσμου κατατάσσεται το ναυάγιο της Περιστέρας στην Αλόννησο, σε έρευνα που παρουσίασε ο διεθνής ενημερωτικός ιστότοπος News9live.

ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ

Εκκλησία

ΒΟΣΤΩΝΗ. Εκλέχτηκε την Παρασκευή 17 Μαΐου 2024 από τη Σύνοδο του Φαναρίου, ο Επίσκοπος Σασίμων Κωνσταντίνος (Μώραλης) Μητροπολίτης Ντένβερ, όπως άλλωστε ήταν αναμενόμενο και όπως είχε εξαγγείλει ο «Ε.

ΑΠΟΨΕΙΣ

Είδε συγχωριανούς του, που τους κρέμασαν στους φανοστάτες της πλατείας της Καλαμάτας.

Πολιτισμός

ΑΘΗΝΑ. Σε μία λαμπρή τελετή με άρωμα Ελλάδας και Γαλλίας παραδόθηκε η Ολυμπιακή Φλόγα το απόγευμα της Παρασκευής στην οικοδέσποινα των φετινών Ολυμπιακών Αγώνων.

ΒΙΝΤΕΟ